Պարբերաբար առաջանում են նոր և հին վիրուսներ և արագորեն տարածվում երկրներում։ 2024 թվականի հոկտեմբերին օրակարգում է Մարբուրգի վիրուսը կամ Մարբուրգի տենդը, որը գրանցվել է աֆրիկյան Ռուանդայում, և որն արդեն տարածվել է Գերմանիայի Համբուրգ քաղաքում։
Որո՞նք են Մարբուրգի տենդի ախտանիշները:
Հիվանդի վարակման առաջին ախտանշաններն ի հայտ են գալիս 3 օրից՝ 2 շաբաթ անց։ Հիվանդության դրսևորման առաջին օրը մարդու մոտ հայտնաբերվում է էնանտեմ (մարմնի լորձաթաղանթների ցան), կոնյուկտիվիտ և բերանի լորձաթաղանթի էրոզիա։
3-4-րդ օրերին ախտանշաններին ավելանում են որովայնի ցավեր, փսխում, փորլուծություն, ինչպես նաև ջրազրկման նշաններ։
Առաջին ախտանիշներից հետո հինգերորդ կամ վեցերորդ օրը բնութագրվում է մաշկի վրա ցանով և քորով ամբողջ մարմնում: Ի թիվս այլ բաների, կան արյունազեղումներ աչքերի շրջանում, ինչպես նաև արյունահոսություն լնդերի, արգանդի, քթի և աղեստամոքսային տրակտի հատվածում:
Ախտանիշների ի հայտ գալուց հետո առաջին շաբաթվա վերջում հիվանդները սկսում են տառապել հեպատիտով, միոկարդիտով և երիկամների վնասմամբ։ Բացի այդ, ազդում է նյարդային համակարգի վրա՝ սկսվում են մշտական գլխացավեր, անտարբերություն, գիտակցության կորուստ։
Հիվանդության երկրորդ շաբաթվա ընթացքում տոքսիկոզի և ջրազրկման նշանները հասնում են առավելագույն արժեքների: Որոշ հիվանդներ ունենում են ուղեղային կամ թոքային այտուց, սուր երիկամային անբավարարություն և հիպովոլեմիկ շոկ (արյան կորուստ ջրազրկման, փորլուծության և փսխման պատճառով): Նման ախտանիշներից հետո շատերը մահանում են, իսկ նրանք, ովքեր գոյատևում են, վերականգնողական երկար շրջան են անցնում։
Մարբուրգյան տենդի հիմնական վտանգը մահացության բարձր ցուցանիշն է։ Վարակվածների 25%-ից 70%-ը մահանում է հիվանդությունից հետո առաջին երկու շաբաթվա ընթացքում։ Փրկված հիվանդների մոտ կարող է զարգանալ թոքաբորբ, օրգանների վատթարացում և հոգեկան հիվանդություն:
Մարբուրգի տենդը բուժում ո՞ւնի:
Ներկայումս Մարբուրգի տենդի դեմ պատվաստանյութ կամ այլ դեղամիջոց չկա: Այս վիրուսով վարակվածները բուժվում են սիմպտոմատիկ: Այս բուժման արդյունքում երբեմն վիրուսը դադարում է տարածվել ամբողջ մարմնով, իսկ մյուս դեպքերում՝ ոչ։